Οι σχέσεις εξ αποστάσεως αποτελούν πλέον ένα ολοένα και συχνότερο φαινόμενο στον σύγχρονο κόσμο. Οι αλλαγές στον τρόπο ζωής, η κινητικότητα για επαγγελματικούς ή ακαδημαϊκούς λόγους, καθώς και η αύξηση της χρήσης του διαδικτύου και των κοινωνικών μέσων έχουν καταστήσει τις σχέσεις εξ αποστάσεως όχι μόνο πιθανές, αλλά και πιο προσιτές από ποτέ. Ωστόσο, παρά τα τεχνολογικά μέσα επικοινωνίας, παραμένουν ιδιαίτερα απαιτητικές και συναισθηματικά φορτισμένες.
Πόσο Συχνές Είναι οι Σχέσεις Εξ Αποστάσεως;
Σύμφωνα με έρευνες, περίπου το 14-15% των ζευγαριών που βρίσκονται σε σοβαρή σχέση ή γάμο ζουν χωριστά για μεγάλα διαστήματα. Το ποσοστό αυτό αυξάνεται σημαντικά στους φοιτητές, όπου το 25-30% δηλώνει ότι έχει βιώσει ή βιώνει μια σχέση εξ αποστάσεως. Οι διεθνείς σχέσεις, τα μεταπτυχιακά προγράμματα στο εξωτερικό, η εργασία σε άλλη πόλη ή χώρα και η γνωριμία μέσω διαδικτύου είναι μόνο μερικοί από τους λόγους που οδηγούν σε αυτού του είδους τις σχέσεις.
Προκλήσεις και Συναισθηματικές Δυσκολίες
Οι σχέσεις εξ αποστάσεως φέρουν ιδιαίτερες προκλήσεις που μπορεί να επηρεάσουν σε βάθος τη συναισθηματική σταθερότητα και των δύο μελών. Οι κυριότερες δυσκολίες περιλαμβάνουν:
1. Αίσθημα μοναξιάς και απομόνωσης
Η φυσική απουσία του/της συντρόφου εντείνει την αίσθηση μοναξιάς, ειδικά σε δύσκολες στιγμές όπου η παρουσία και η σωματική επαφή είναι αναγκαίες.
2. Έλλειψη φυσικής εγγύτητας
Η αγκαλιά, το άγγιγμα, και τα μικρά καθημερινά πράγματα που χτίζουν οικειότητα, λείπουν. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε συναισθηματική αποστασιοποίηση αν δεν αναπληρώνεται με άλλους τρόπους.
3. Ανασφάλεια και ζήλια
Η απόσταση ενδέχεται να ενισχύσει την ανασφάλεια και τη δυσκολία εμπιστοσύνης. Η έλλειψη κοινής καθημερινότητας μπορεί να αφήνει χώρο σε φαντασιώσεις ή παρερμηνείες.
4. Δυσκολία συντονισμού επικοινωνίας
Διαφορετικές ζώνες ώρας, φορτωμένα προγράμματα, ή απλώς η κούραση της ημέρας μπορούν να κάνουν την επικοινωνία λιγότερο συχνή ή ποιοτική.
5. Προβλήματα στον σχεδιασμό του μέλλοντος
Όταν δεν υπάρχει σαφές πλάνο επανένωσης, η αβεβαιότητα μπορεί να προκαλέσει απογοήτευση, αμφιβολίες και τελικά φθορά στη σχέση.
Διαχείριση και Ψυχολογικές Στρατηγικές Αντιμετώπισης
Αν και οι σχέσεις εξ αποστάσεως είναι δύσκολες, δεν είναι καταδικασμένες να αποτύχουν. Υπάρχουν τρόποι να διατηρηθεί η σύνδεση και να αντεπεξέλθει το ζευγάρι στις δυσκολίες:
1. Ποιοτική επικοινωνία
Αντί για αδιάκοπα μηνύματα καθ’ όλη τη μέρα, προτιμήστε ουσιαστικές, ειλικρινείς συζητήσεις όπου μοιράζεστε σκέψεις, συναισθήματα και καθημερινές εμπειρίες. Η βιντεοκλήση είναι προτιμότερη από τα απλά γραπτά μηνύματα, γιατί προσφέρει μεγαλύτερη εγγύτητα.
2. Διατήρηση κοινών εμπειριών
Μπορείτε να παρακολουθείτε μαζί σειρές, να παίζετε online παιχνίδια, να μαγειρεύετε ταυτόχρονα ή να διαβάζετε το ίδιο βιβλίο. Η κοινή δράση χτίζει συναισθηματικό δεσμό.
3. Σαφή όρια και εμπιστοσύνη
Είναι σημαντικό να μιλήσετε ανοιχτά για τις προσδοκίες, τα όρια και τις ανασφάλειες που μπορεί να προκύψουν. Η εμπιστοσύνη δεν είναι δεδομένη – χτίζεται μέσα από συνέπεια και ειλικρίνεια.
4. Ρεαλιστικός σχεδιασμός του μέλλοντος
Μια σχέση εξ αποστάσεως δεν μπορεί να συνεχίζεται επ’ αόριστον χωρίς προοπτική επανένωσης. Η ύπαρξη ενός κοινού σχεδίου για το μέλλον (π.χ. μετακόμιση, σπουδές, εργασία) προσφέρει ασφάλεια και στόχο.
5. Ανάπτυξη προσωπικής ζωής
Είναι σημαντικό και τα δύο μέλη να διατηρούν ενεργή προσωπική και κοινωνική ζωή. Η αυτονομία βοηθά στη συναισθηματική ισορροπία και μειώνει την εξάρτηση από τη σχέση.
Συμβουλές
Καλλιέργεια της συναισθηματικής ανθεκτικότητας: Μέσα από προσωπική ενδυνάμωση και αυτογνωσία, ο καθένας μπορεί να διαχειριστεί καλύτερα την απουσία και τις προκλήσεις.
Περιοδική αυτοαξιολόγηση της σχέσης: Αναρωτηθείτε κατά καιρούς αν η σχέση αυτή σας γεμίζει, αν εξελίσσεται ή αν στηρίζεται σε ρεαλιστικά θεμέλια.
Ζητήστε βοήθεια όταν χρειάζεται: Δεν είναι αδυναμία να απευθυνθείτε σε έναν ψυχολόγο όταν νιώθετε πίεση, ανασφάλεια ή σύγχυση για το μέλλον της σχέσης.
Μην εξιδανικεύετε τη σχέση: Συχνά η απόσταση δημιουργεί μια εξιδανικευμένη εικόνα του άλλου. Είναι σημαντικό να αναγνωρίζετε και τις δυσκολίες και τις πραγματικές πτυχές της σχέσης.
Οι σχέσεις εξ αποστάσεως είναι δύσκολες αλλά όχι ανέφικτες. Απαιτούν ωριμότητα, επικοινωνία, υπομονή και συναισθηματική εγρήγορση. Όταν υπάρχει αληθινό ενδιαφέρον, κοινή στόχευση και αμοιβαία προσπάθεια, τότε η απόσταση μπορεί να γίνει μια προσωρινή δοκιμασία που ενδυναμώνει αντί να αποδυναμώνει τη σχέση. Η ψυχολογική κατανόηση και η συναισθηματική φροντίδα είναι οι καλύτεροι σύμμαχοι σε αυτό το ταξίδι.
Πηγές
Dargie, E., Blair, K. L., Goldfinger, C., & Pukall, C. F. (2015). Go long! Predicting satisfaction in long-distance relationships from self-disclosure and communication patterns. Journal of Sex & Marital Therapy, 41(2), 181–202. https://doi.org/10.1080/0092623X.2013.864367
Jiang, L. C., & Hancock, J. T. (2013). Absence makes the communication grow fonder: Geographic separation, interpersonal media, and intimacy in dating relationships. Journal of Communication, 63(3), 556–577. https://doi.org/10.1111/jcom.12029
Maguire, K. C., & Kinney, T. A. (2010). When distance is problematic: Communication, coping, and relational satisfaction in long-distance dating relationships. Journal of Applied Communication Research, 38(1), 27–46. https://doi.org/10.1080/00909880903483573
